WIEŻA KATEDRALNA

Wieża katedralna Dobudowana na przełomie XIII i XIV wieku część kościoła Mariackiego (» katedra) z » dzwonami i zegarem. Zakończona hełmem z latarnią i najstarszym dzwonem » Ave Maria.

Pierwotnie pięcio-, a obecnie siedmiokondygnacyjna, o wysokości 40 m. Wybudowana na planie prostokąta o wymiarach 10 na 19 m przy zachodniej ścianie kościoła. W XVII wieku zwieńczona ośmioboczną, dwukondygnacyjną nadbudówką z barokowym hełmem, nad którym góruje pięciometrowa iglica z wiatrowskazem i kapsułą. W nadbudówce (czwarte piętro) znajdowały się dzwony kościelne, zarekwirowane podczas I wojny światowej, zdjęte i przetopione na cele militarne. Nowe zawieszono w 1924 roku. Na piątym piętrze umieszczony był zegar wieżowy. Wieża, obok założeń typowo religijnych, posiada także cechy obronne. W razie wtargnięcia wroga do miasta mogła służyć jako schronienie, a rozmieszczenie otworów okiennych na szóstej kondygnacji umożliwiało obserwację terenu i prowadzenie działań obronnych z użyciem niewielkich dział.

Na pierwszym piętrze wieży była przygotowana loża dla dostojników miejskich, a na drugim urządzono dwupoziomowe mieszkanie dla dzwonnika, w obowiązkach którego było także obserwowanie miasta i alarmowanie w przypadku zauważenia pożaru. Ostatnim dzwonnikiem w mieście był » Albert Hachmeister.

Kilkakrotnie niszczona przez pioruny. W 1708 roku w wyniku burzy uszkodzony został również dzwon Ave Maria umieszczony w hełmie z latarnią (od tego czasu niemy). Dopiero w 1825 roku wieżę zabezpieczono piorunochronem.

W 2007 roku, za sprawą ówczesnego proboszcza » Zbigniewa Samociaka, ukończone zostały prace renowacyjne, dzięki którym wieżę katedralną udostępniono mieszkańcom i turystom. Wyremontowano poszczególne piętra wieży, urządzając na nich wystawy (m.in. sztuka sakralna, pamiątki po » Janie Pawle II, który odwiedził katedrę w 1997 roku, fotograficzna historia diecezji i miasta, epitafia Szwedów z czasów wojny trzydziestoletniej, mieszkanie dzwonnika, eksponaty z wykopalisk archeologicznych z » cmentarza św. Jerzego na » Zamościu) i zbudowano nowe schody (187 stopni) prowadzące do punktu widokowego na szóstej kondygnacji. Według księgi pamiątkowej, do 2017 roku wieżę odwiedziło około 18 tys. ludzi z 56 krajów.

1 lipca 2017 roku wybuchł pożar w górnej części wieży. Spłonęło wnętrze piątej i szóstej kondygnacji z punktem widokowym. Uszkodzeniu uległy (przez ogień bądź wodę) m.in. zegar z mechanizmem z XIX wieku, organy, część ekspozycji. Od chwili pożaru wieża nie jest udostępniona zwiedzającym. [ Dane na dzień: 17.11.2021 ]

Autor: Kazimierz Ligocki / również zdjęcie
Prawa autorskie do tekstów i zdjęć zastrzeżone ©.
Zobacz też : » ATRAKCJE GORZOWA | » ZABYTKI, ARCHITEKTURA