MULTIMEDIALNA ENCYKLOPEDIA
GORZOWA WIELKOPOLSKIEGO

BAŁDYCH Adam

Adam Bałdych Skrzypek jazzowy, kompozytor. Ur. 18 maja 1986 roku - Gorzów Wlkp. Uczęszczał do Szkoły Muzycznej I stopnia im. Władysława J. Ciesielskiego w Gorzowie (1996-2001, klasa skrzypiec), stypendysta prestiżowej Berklee College of Music w Bostonie (2005), absolwent Akademii Muzycznej w Katowicach (2009, w klasie Henryka Gembalskiego), ukończonej z wyróżnieniem. Mieszka i tworzy w Gdańsku.

Laureat prestiżowych nagród muzycznych, m.in. Grand Prix Jazz Melomani (2013, Nadzieja i Muzyk Roku) i ECHO Deutscher Musikpreis Jazz (2013) - najważniejszej nagrody w niemieckim przemyśle muzycznym przyznawanej artystom z całego świata, a także lubuskich i gorzowskich nagród kulturalnych: Nagrody Kulturalnej Marszałka Województwa Lubuskiego (2009), Ale Sztuka! (2011), Nagrody im. Janusza Słowika (2012) i Motyla - Nagrody Kulturalnej Prezydenta Gorzowa Wielkopolskiego (2014). W 2015 roku otrzymał statuetkę "Sukces", przyznawaną przez Gorzowski Klub Rotariański. Laureat licznych plebiscytów organizowanych przez magazyny i czasopisma jazzowe, m.in. najlepszy skrzypek roku według czytelników magazynu "Jazz Forum" w Dorocznej Ankiecie JAZZ TOP 2014.

Gra na skrzypcach od dziewiątego roku życia. Ze Szkoły Muzycznej I stopnia został usunięty za nierealizowanie narzuconego programu i jazzowe aspiracje. Debiutował w gorzowskim Jazz Clubie Pod Filarami (2000), a w wieku 15 lat okrzyknięty został "cudownym dzieckiem" skrzypiec. Brał udział w warsztatach i spotkaniach jazzowych (m.in. w Chodzieży i Zakopanem). Szybko zaczął koncertować z wybitnymi muzykami polskimi i amerykańskimi w Polsce, Niemczech, Serbii, Indonezji, na Węgrzech, w Hiszpanii, Francji, Anglii i USA. Wśród muzyków, z którymi współpracował, znaleźli się m.in. Jim Beard, Nils Landgren, Yaron Herman, John Benitez, Urszula Dudziak, Grażyna Auguścik, Mika Urbaniak, NDR Big Band, Luluk Purvanto & Rene Van Helsdingen, Piotr Żaczek, Marek Raduli.

W 2001 roku założył jazzową grupę Up to Date, z którą odnosił pierwsze sukcesy (druga nagroda zespołowo oraz nagroda dla najlepszego instrumentalisty festiwalu Jazz Juniors – Kraków, Grand Prix oraz nagroda dla najlepszego instrumentalisty festiwalu Jazz nad Odrą - Wrocław). W 2002 roku, podczas Pomorskiej Jesieni Jazzowej, otrzymał Klucz do Kariery (jako członek Up to Date).

W latach 2001-2004 otrzymywał stypendium artystyczne prezydenta miasta Gorzowa Wlkp. oraz stypendium Fundacji dla zdolnego ucznia powołanej przez Elżbietę Bachalską. W 2004 roku powołał do życia formację Adam Bałdych Quartet (m.in. z młodszym bratem Grzegorzem Bałdychem w składzie). Był pomysłodawcą (a także producentem i kompozytorem kilku utworów) płyty inspirowanej Gorzowem Wielkopolskim pt. Moje Miasto (z udziałem m.in. Krystyny Prońko, Przemysława Raminiaka i Grzegorza Bałdycha - autora kilku utworów i tekstów), która ukazała się z okazji Jubileuszu 750-lecia Miasta Gorzowa. Koncertuje i nagrywa z Adam Bałdych Imaginary Quartet, Adam Bałdych & The Baltic Gang, Adam Bałdych & Jim Beard Project, Mutru i Damage Control.

W 2008 roku odbył trasę koncertową ze zdobywcą Grammy, pianistą i kompozytorem współpracującym z czołowymi jazzmanami świata - Jimem Beardem. Wspólnie z Leszkiem Możdżerem i Larsem Danielssonem stworzył muzykę do niemego filmu Skarb rodu Arne (2009) podczas festiwalu Era Nowe Horyzonty.

W 2009 roku wziął udział w nagraniach płyty Tribute to Seifert z czołówką światowych skrzypków jazzowych, m.in. Didierem Lockwoodem, Pierre'em Blanchardem, Jerrym Goodmanem, Krzesimirem Dębskim czy Christianem Howesem i pomysłodawcą przedsięwzięcia - Jarosławem Śmietaną.

Grywał na największych festiwalach w kraju (m.in. JVZ Jazz Jamboree, Jazz nad Odrą, Jazz na Starówce) oraz za granicą (JAKART, Berlin Jazz Festival, London Jazz Festival, Montreux Jazz Festival, Kopenhagen Jazz Festival). W 2016 roku zagrał przed papieżem Franciszkiem podczas nabożeństwa i Drogi Krzyżowej na Światowych Dniach Młodzieży w Krakowie.

W latach 1999-2000 dał się też poznać jako wykonawca repertuaru z muzyką klasyczną. Otrzymywał nagrody na ogólnopolskich konkursach skrzypcowych w Poznaniu i Szczecinie, co skutkowało zaproszeniem do udziału w międzynarodowej orkiestrze Pomerania. Jest też coraz bardziej docenianym autorem muzyki teatralnej. Ma na swoim koncie współpracę z wieloma teatrami, w tym z gorzowskimi: Teatrem Kreatury (dr-lecter.blog.pl [2005]) i Teatrem im. Juliusza Osterwy (Bardzo zwyczajna historia [2009], 'Allo 'Allo [2010], Baju baju mój naj -naju [2016]), oraz Teatrem Lubuskim w Zielonej Górze i Teatrem Jeleniogórskim. Współpracuje z polskimi reżyserami (Jan Tomaszewicz, Rafał Matusz, Robert Czechowski, Przemysław Wiśniewski), jak również zagranicznymi (Ellen Lande). W 2017 roku płytę Brothers (sygnowana jako Adam Bałdych & Helge Lien Trio) poświęcił pamięci zmarłego nagle brata Grzegorza Bałdycha.

Odznaczony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi (2016) i odznaką honorową Zasłużony dla Kultury Polskiej (2016).

Obok Adama Bałdycha na muzycznej scenie zaistniał również jego brat Grzegorz Bałdych. Urodzony w 1987 roku w Gorzowie i tam zmarły w 2016 roku, gitarzysta, a od 2004 roku perkusista grupy Adam Bałdych Quartet. Także współkompozytor i autor kilku utworów na płycie Moje Miasto (2007). Współpracował m.in. z K. Prońko, U. Dudziak i W. Pilichowskim. Był współautorem (razem z bratem Adamem) muzyki do przedstawień teatralnych: Bardzo zwyczajna historia i Przyjazne dusze (2009, Teatr Lubuski w Zielonej Górze). W 2010 roku współtworzył działającą okazjonalnie grupę Trio (z A. Bałdychem i Joshem Lawrencem). W 2009 i 2014 roku otrzymał stypendium artystyczne prezydenta miasta Gorzowa. Zmarł nagle na zawał serca. Sukcesy jako wokalistka odnosi również ich siostra Magdalena Bałdych, która muzyczną karierę rozpoczęła w USA. Tam współpracowała m.in. z Mayą Azuceną (zdobywczynią nagrody Grammy), z którą występowała m.in w prestiżowym Blue Note Jazz Club na Manhattanie. Uczestniczka telewizyjnego programu The Voice Of Poland (2013). Ma na swoim koncie m.in. płytę Wspiąć się na najwyższy szczyt (2013), wyprodukowaną przez Adama Bałdycha. Druga siostra - Aleksandra Bałdych - (ur. w 1982 roku) jako dziecko tańczyła w zespole Gorzowiacy, mieszka w Filadelfii (USA) i pracuje jako grafik. Żona trębacza jazzowego Josha Lawrence’a. [ Dane na dzień: 19.10.2016 ]

Kazimierz Ligocki / zdjęcie: Margo Tlałka
Prawa autorskie do tekstów i zdjęć zastrzeżone ©.
Zgłoś poprawki i uzupełnienia: encyklopedia.go@wimbp.gorzow.pl


Źródła: [1] - Adam Bałdych; [2] - Katarzyna Werner; [3] - portal: www.adambaldych.com - tam więcej